ลูกเดินเท้าบิดเข้าด้านใน (Intoeing gait) ผิดปกติไหม? พ่อแม่ต้องเช็กตามช่วงวัย

จริงๆ แล้ว อาการลูกเดินเท้าบิดเข้าด้านในมีทั้งแบบที่ "สามารถหายเองได้ตามวัย" และ "แบบที่จำเป็นต้องได้รับการรักษาโดยแพทย์เฉพาะทาง" ครับ เรามาเช็กอาการของลูกน้อยไปพร้อมๆ กันตามช่วงวัย เพื่อจะได้ดูแลอย่างถูกวิธีครับ

เช็กอาการ "ลูกเดินเท้าบิดเข้าด้านใน" (Intoeing gait) ตามช่วงวัย

สาเหตุของอาการเท้าบิดเข้าด้านในของเด็ก จะแตกต่างกันไปตามโครงสร้างกระดูกและกล้ามเนื้อในแต่ละช่วงอายุ ดังนี้ครับ

1. วัยทารก - 2 ปี : ภาวะฝ่าเท้าโค้งเข้าด้านใน (Metatarsus Adductus)

ลักษณะที่สังเกตได้: ปลายเท้าของลูกจะโค้งงอเข้าด้านใน โดยที่ส้นเท้ายังอยู่ในลักษณะปกติ เมื่อลองจับดัดให้ตรงจะดัดได้ แต่เท้าจะเด้งกลับไปรูปทรงเดิม

แนวทางการดูแล: ส่วนใหญ่แล้วอาการนี้จะค่อยๆ ดีขึ้นและหายได้เองเมื่อเด็กอายุประมาณ 3-4 ขวบ

⚠️ ข้อควรระวัง: หากพบว่าเท้าของลูกมีความแข็ง ตึง ดัดยาก หรือไม่ดีขึ้นเมื่อโตขึ้น แพทย์เฉพาะทางอาจพิจารณาให้ใส่เฝือกเพื่อจัดรูปเท้าให้เหมาะสมครับ

2. วัย 1 - 3 ปี : ภาวะกระดูกหน้าแข้งบิดเข้าด้านใน (Tibial Torsion)

ลักษณะที่สังเกตได้: เวลาเด็กยืนจะดูเหมือนขามีลักษณะโก่ง และเวลาเดิน ปลายเท้าจะบิดไขว้เข้าหากันอย่างชัดเจน

แนวทางการดูแล: ภาวะนี้เกิดจากการจัดท่าทางของทารกตั้งแต่อยู่ในครรภ์มารดา ส่วนใหญ่สามารถหายเองได้ตามธรรมชาติ เมื่อกระดูกและกล้ามเนื้อพัฒนาขึ้น

⚠️ ข้อควรระวัง: หากลูกอายุเกิน 4 ขวบแล้ว แต่กระดูกหน้าแข้งยังบิดเข้าด้านในอย่างรุนแรง หรือเดินสะดุดบ่อย แนะนำให้พามาพบแพทย์เพื่อตรวจประเมินอย่างละเอียด

3. วัย 3 - 6 ปี : ภาวะกระดูกต้นขาบิดหมุนเข้าด้านใน (Femoral Anteversion)

ลักษณะที่สังเกตได้: เวลาเดินจะเห็นทั้งหัวเข่าและปลายเท้าบิดม้วนเข้าหากัน และเด็กมักจะชอบนั่งท่า W-shape (นั่งทับขาตัวเองเป็นรูปตัว W) เพราะรู้สึกสบายกว่าการนั่งขัดสมาธิ

แนวทางการดูแล: โครงสร้างกระดูกต้นขาจะค่อยๆ ปรับมุมตรงขึ้นได้เองตามการเจริญเติบโต

⚠️ ข้อควรระวัง: หากเด็กอายุ 8-10 ขวบแล้ว แต่อาการยังไม่ดีขึ้น หรือส่งผลต่อการใช้ชีวิตประจำวัน ควรพบแพทย์ออร์โธปิดิกส์เด็กเพื่อประเมินแนวทางการรักษาที่ถูกต้อง

สรุป: เมื่อไหร่ที่ควรพาลูกมาพบแพทย์กระดูกเด็ก?

แม้ว่าอาการเดินเท้าบิดเข้าด้านในส่วนใหญ่จะหายเองได้ แต่คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรนิ่งนอนใจ หากพบสัญญาณเตือน (Red Flags) เหล่านี้ ควรพามาปรึกษาแพทย์เฉพาะทางครับ:

• ลูกเดินเท้าบิดเข้าด้านในเพียงแค่ "ข้างเดียว" อย่างเห็นได้ชัด
• อาการบิดเป็นมากขึ้นเรื่อยๆ เมื่อโตขึ้น ไม่ได้ดีขึ้นตามวัยที่กล่าวไปข้างต้น
• ลูกมีอาการเจ็บปวด ขาเพลีย ขาดความสมดุล หรือเดินสะดุดล้มบ่อยเกินไป
• คุณพ่อคุณแม่มีความกังวลใจและต้องการตรวจเพื่อความสบายใจ

บทความโดย: นายแพทย์อาสาฬ วงษ์จารุพงษ์ แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านออร์โธปิดิกส์เด็ก (กระดูกและข้อในเด็ก) ประจำ Medispine Clinic (เมดิสปาย คลินิก)

ข้อมูลอ้างอิง: Lovell and Winter's pediatric orthopaedics 8th Ed. และ www.orthobullets.com